Кыргызстандыктар кайсы илдетке көп чалдыгышат

2018-жылы калктын жалпы ооруларынын түзүмүндө 37,5% — дем алуу органдарынын ооруларына, 8,1% — тамак сиңирүү органдарынын ооруларына, 7,1% — жыныс системасынын ооруларына, 5,7% — жугуштуу жана мите ооруларына, 5,7%- жаракаттарга жана ууланууларга, 3,4% — кан айлануу системасынын ооруларына туура келди.

Графиги: 2018–ж. калктын оору-сыркоолору боюнча курамы

               (жыйынтыкка карата пайыз менен)

          Дем алуу органдарынын ооруларынын түзүмүндө 78 пайыз жогорку дем алуу жолдорунун курч респиратордук инфекциясына туура келди.

График: 2018-жылы ЕАЭБ өлкөлөрүндөгу оорулардын негизги класстары боюнча  калктын ооруларга чалдыгуусу

1Улуттук статистика кызматтарынын маалыматтары боюнча, www.cisstat.org.

Калктын оорусуна дем алуу органдарынын оорусуна чалдыккандардын эң көп үлүшү туура келди жана ушундай эле тенденция ЕАЭБ өлкөлөрүндө да байкалды.

Акыркы беш жылдын ичинде саламаттыкты сактоого мамлекеттик бюджеттен орточо эсеп менен 10 пайыз каражат каржыланган. 2018-жылы 2017-жылга салыштырганда саламаттыкты сактоого кеткен чыгымдар 16 пайызга төмөндөдү (төмөндөшү Кыргыз Республикасынын Бюджет кодексинин 2018-жылдын 1-январынан тартып күчүнө кириши менен байланыштуу болду, ага ылайык милдеттүү медициналык камсыздандыруу фондунун бюджети өз-өзүнчө жүргүзүлөт). Өткөн беш жылдын ичинде республиканын бир жашоочусунун эсеби менен саламаттыкты сактоого кеткен мамлекеттик бюджеттин чыгымдары 2014-жылы 2 214 сомдон 2018-жылы – 2 307 сомго көбөйдү.

Саламаттыкты сактоого кеткен мамлекеттик бюджеттин чыгымдары

  2014 2015 2016 2017 2018
            
Саламаттыкты сактоо чыгымдары1:          
     млн. сом 12 920,9 13 273,6 13 906,5 17 327,1 14 594,9
     ИДПга карата пайыз менен 3,2 3,1 2,9 3,3 2,6
  жалпы чыгымдарга карата пайыз менен  10,7 9,9 9,2 10,4 9,2
           

1 2001-жылдын мамлекеттик финансы статистикасы ЭВФ колдонмосуна ылайык, финансылык эмес активдерди сатып алууга кеткен каражаттарды кошкондо.

2018-жылы саламаттыкты сактоо чыгымдарынын үлүшү бюджеттин чыгымдарында (финансылык эмес активдерди сатып алууга кеткен каражаттарды эске албаганда), Казакстан жана Россиядан башка, көпчүлүк КМШ өлкөлөрүндө төмөндөдү. Мында, эң маанилүү Кыргызстанда – 2,4 пайыздык пунктка, ал эми минималдуу Арменияда – 0,03 пайыздык пунктка болду. Казакстанда жана Россияда саламаттыкты сактоого кеткен чыгымдарынын үлүшү өстү, 1,3 жана 1,1 пайыздык пунктка жараша.

Үй чарбаларды интеграцияланган тандалма изилдөө жүргүзүүнүн
маалыматтары боюнча 2018-жылы  калктын ден соолугуна байланыштуу чыгашалары 6,8 млрд. сомдун жакынын түздү, алардын ичинен 73 пайызы дары-дармектерди сатып алууга багытталган. Ден-соолука кеткен баардык чыгашалардын 22 пайызы амбулатордук дарыланууга, 24 пайыздын тегерегинде стационардык дарылануу жана 54 пайыздан жогоруусу өзүн-өзү дарылоо байланыштуу.

2018-жылы үй чарбалардын ден-соолука кеткен чыгымдары
(млн. сом)        
  Бардыгы анын ичинде:
Амбулатордук дарыланоо Стационардык дарыланоо Өзүн-өзү дарылоо
Кыргыз Республикасы 6 751,0 1 477,6 1 600,8 3 672,6
шаар 2 585,1 628,3 423,5 1 533,3
айыл 4 165,9 849,3 1 177,2 2 139,4
Баткен облусу 305,1 109,4 85,8 109,9
Жалал-Абад облусу 789,6 115,5 69,6 604,5
Ысык-Көл облусу 391,2 30,8 77,6 282,8
Нарын облусу 405,5 174,0 174,8 56,7
Ош облусу 1 269,6 95,7 479,5 694,4
Талас облусу 107,3 14,6 38,8 53,9
Чуй облусу 1 925,0 611,9 369,4 943,7
Бишкек ш. 1 238,5 254,2 175,6 808,7
Ош ш. 319,2 71,6 129,6 118,0

Аны менен бирге,  Кыргыз Республикасынын калкынын өзүнүн ден-соолугун балоо иш жүзүндө 2017-жыл менен салыштырганда өзгөргөн эмес. Калктын 86 пайыздан ашыгы өзүнүн ден-соолугун жакшы жана абдан жакшы жана 13 пайыздын тегерегинде орто деп баалаган. Ошонун менен бирге, эркектердин 89 пайызы жана аялдардын 84 пайыздын тегерегинде өзүнүн ден-соолугун жакшы жана абдан жакшы деп эсептешет, эркектердин бир пайызы жана аялдардын 1,2 пайызы өзүнун ден-соолугун начар жана абдан начар деп баалайт. Өзүнүн ден-соолугун эң эле позитивдүү Ош шаарынын, Нарын жана Баткен облусунун калкы баалайт.

2018-жылы аймактар боюнча Кыргыз Республикасынын калкынын өзүнүн ден-соолугун балоосу
(пайыз менен)
2018
  абдан жакшы жакшы орто, жакшы эмес жана начар эмес начар абдан начар жооп жок
Кыргыз Республикасы 21,8 64,4 12,8 0,9 0,1 0,0
Баткен облусу 7,3 83,2 8,9 0,4 0,2 0,0
Жалал-Абад облусу 32,3 53,9 12,9 0,7 0,1 0,1
Ысык-Көл облусу 7,6 80,9 11,2 0,2 0,1
Нарын облусу 22,8 69,6 7,0 0,5 0,1
Ош облусу 11,8 72,0 15,2 0,9 0,2
Талас облусу 20,3 69,3 10,1 0,2 0,1 0,1
Чуй облусу 12,2 66,1 19,3 2,3 0,1
Бишкек ш. 39,3 48,2 11,2 1,2 0,1
Ош ш. 43,6 53,1 3,2 0,1  —  —

fakt.kg

Бөлүшүңүз